ਘਾਟਮਪੁਰਇਕਭੂਪਭਨਿਜੈ॥
ਘਾਟਮ ਪੁਰ ਵਿਚ ਇਕ ਰਾਜਾ ਦਸੀਂਦਾ ਸੀ।
घाटम पुर इक भूप भनिजै ॥
ਨਾਰਿਅਲੰਕ੍ਰਿਤਦੇਇਕਹਿਜੈ॥
(ਉਸ ਦੀ) ਇਸਤਰੀ ਨੂੰ ਅਲੰਕ੍ਰਿਤ ਦੇਈ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ।
नारि अलंक्रित देइ कहिजै ॥
ਸੁਤਾਸੁਭੂਖਨਦੇਘਰਤਾਕੇ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਸੁਭੂਖਨ ਦੇ (ਦੇਈ) ਨਾਂ ਦੀ ਪੁੱਤਰੀ ਸੀ।
सुता सु भूखन दे घर ता के ॥
ਨਰੀਨਾਗਰੀਤੁਲਿਨਵਾਕੇ॥੧॥
(ਉਹ ਇਤਨੀ ਸੁੰਦਰ ਸੀ ਕਿ) ਉਸ ਦੇ ਸਮਾਨ (ਕੋਈ) ਨਰੀ ਜਾਂ ਨਾਗਨੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ॥੧॥
नरी नागरी तुलि न वा के ॥१॥
ਅਤਿਕੁਰੂਪਤਿਹਨਾਥਪਛਨਿਯਤ॥
ਉਸ ਦਾ ਪਤੀ ਬਹੁਤ ਕੁਰੂਪ ਸੀ
अति कुरूप तिह नाथ पछनियत ॥
ਅਤਿਸੁੰਦਰਿਜਿਹਨਾਰਿਬਖਨਿਯਤ॥
ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਨਾਰੀ ਬਹੁਤ ਸੁੰਦਰ ਦਸੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।
अति सुंदरि जिह नारि बखनियत ॥
ਸੁੰਦਰਅਵਰਹੁਤੋਤਹਛਤ੍ਰੀ॥
ਉਥੇ ਇਕ ਹੋਰ ਸੁੰਦਰ ਛਤ੍ਰੀ ਹੁੰਦਾ ਸੀ
सुंदर अवर हुतो तह छत्री ॥
ਰੂਪਵਾਨਗੁਨਵਾਨਧਰਤ੍ਰੀ॥੨॥
ਜੋ ਬਹੁਤ ਰੂਪਵਾਨ, ਗੁਣਵਾਨ ਅਤੇ ਅਸਤ੍ਰ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ ॥੨॥
रूपवान गुनवान धरत्री ॥२॥
ਅੜਿਲ॥
ਅੜਿਲ:
अड़िल ॥
ਜਬਮੁਲਤਾਨੀਰਾਇਕੁਅਰਿਲਖਿਪਾਇਯੋ॥
ਜਦ ਰਾਜ ਕੁਮਾਰੀ ਨੇ ਮੁਲਤਾਨੀ ਰਾਇ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ,
जब मुलतानी राइ कुअरि लखि पाइयो ॥
ਨਿਜੁਨਾਇਕਕਹਚਿਤਤੇਕੁਅਰਿਭੁਲਾਇਯੋ॥
ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਮਨੋ ਭੁਲਾ ਦਿੱਤਾ।
निजु नाइक कह चित ते कुअरि भुलाइयो ॥
ਪਠੈਸਹਚਰੀਨਿਜੁਗ੍ਰਿਹਲਿਯੋਬੁਲਾਇਕੈ॥
(ਉਸ ਨੇ) ਸਖੀ ਭੇਜ ਕੇ ਉਸ (ਮੁਲਤਾਨੀ ਰਾਇ) ਨੂੰ ਘਰ ਬੁਲਾ ਲਿਆ
पठै सहचरी निजु ग्रिह लियो बुलाइ कै ॥
ਹੋਬਚਨਕਹੇਪੁਨਿਭਾਗਿਅਫੀਮਚੜਾਇਕੈ॥੩॥
ਅਤੇ ਅਫ਼ੀਮ ਅਤੇ ਭੰਗ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ ਫਿਰ ਬਚਨ ਕਹੇ ॥੩॥
हो बचन कहे पुनि भागि अफीम चड़ाइ कै ॥३॥
ਚੌਪਈ॥
ਚੌਪਈ:
चौपई ॥
ਅਬਲਪਟਹੁਮੁਹਿਆਨਿਪ੍ਯਾਰੇ॥
ਹੇ ਪ੍ਰੀਤਮ! ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਆ ਕੇ ਲਿਪਟ ਜਾਓ।
अब लपटहु मुहि आनि प्यारे ॥
ਹਮਰੀਝੀਲਖਿਨੈਨਤਿਹਾਰੇ॥
ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਨੈਣ ਵੇਖ ਕੇ ਰੀਝ ਗਈ ਹਾਂ।
हम रीझी लखि नैन तिहारे ॥
ਨਾਹਿਨਾਹਿਤਿਨਦੁਬਿਰਬਖਾਨੀ॥
ਉਸ ਨੇ ਦੋ ਵਾਰ 'ਨਾਂਹ ਨਾਂਹ' ਕਹੀ,
नाहि नाहि तिन दुबिर बखानी ॥
ਆਖਰਕੁਅਰਿਕਹੀਸੋਮਾਨੀ॥੪॥
ਪਰ ਅੰਤ ਵਿਚ ਰਾਜ ਕੁਮਾਰੀ ਨੇ ਜੋ ਕਿਹਾ, ਉਹ ਮੰਨ ਲਿਆ ॥੪॥
आखर कुअरि कही सो मानी ॥४॥
ਅੜਿਲ॥
ਅੜਿਲ:
अड़िल ॥
ਭਾਤਿਭਾਤਿਕੀਕੈਫਦਿਵਾਨੇਪੀਭਏ॥
(ਉਹ ਦੋਵੇਂ) ਭਾਂਤ ਭਾਂਤ ਦੀ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀ ਪੀ ਕੇ ਦੀਵਾਨੇ ਹੋ ਗਏ।
भाति भाति की कैफ दिवाने पी भए ॥
ਭਾਤਿਭਾਤਿਅਬਲਾਕੇਆਸਨਲੇਤਭੇ॥
(ਉਹ ਪ੍ਰੇਮੀ) ਭਾਂਤ ਭਾਂਤ ਦੇ ਅਬਲਾ ਦੇ ਆਸਣ ਲੈਣ ਲਗਿਆ।
भाति भाति अबला के आसन लेत भे ॥
ਅਮਿਤਭੋਗਤ੍ਰਿਯਪਾਇਰਹੀਉਰਝਾਇਕੈ॥
ਇਸਤਰੀ ਨੇ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਅਨੇਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਾਮ-ਕ੍ਰੀੜਾ ਕੀਤੀ
अमित भोग त्रिय पाइ रही उरझाइ कै ॥
ਹੋਨਿਰਖਿਸਜਨਕੇਨੈਨਨਗਈਬਿਕਾਇਕੈ॥੫॥
ਅਤੇ ਸੱਜਨ ਦੇ ਨੈਣ ਵੇਖ ਕੇ ਵਿਕ ਗਈ ॥੫॥
हो निरखि सजन के नैनन गई बिकाइ कै ॥५॥
ਚੌਪਈ॥
ਚੌਪਈ:
चौपई ॥
ਭਾਤਿਭਾਤਿਤਾਸੌਰਤਿਪਾਇ॥
ਉਸ ਨਾਲ ਭਾਂਤ ਭਾਂਤ ਦੀ ਰਤੀ-ਲੀਲ੍ਹਾ ਰਚਾਈ
भाति भाति ता सौ रति पाइ ॥
ਆਸਨਸਾਥਗਈਲਪਟਾਇ॥
ਅਤੇ (ਉਸ ਦੇ) ਆਸਣ ਨਾਲ ਲਿਪਟ ਗਈ।
आसन साथ गई लपटाइ ॥
ਰਸਿਗਯੋਮੀਤਨਛੋਰਾਜਾਈ॥
(ਉਹ) ਮਿਤਰ ਨਾਲ (ਇਤਨੀ) ਮਗਨ ਹੋ ਗਈ ਕਿ ਛਡਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ।
रसि गयो मीत न छोरा जाई ॥
ਬਾਤਭਾਖਿਤਿਹਘਾਤਬਨਾਈ॥੬॥
ਮੌਕਾ ਤਾੜ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਗੱਲ ਕਹੀ ॥੬॥
बात भाखि तिह घात बनाई ॥६॥
ਸਾਜਨਆਜੁਤੁਝੈਮੈਬਰਿਹੌ॥
ਹੇ ਸਾਜਨ! ਅਜ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਾਂਗੀ
साजन आजु तुझै मै बरि हौ ॥
ਨਿਜੁਪਤਿਕੋਨਿਜੁਕਰਬਧਕਰਿਹੌ॥
ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦਾ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਬਧ ਕਰਾਂਗੀ।
निजु पति को निजु कर बध करि हौ ॥
ਆਪਨਸਾਥਪ੍ਰਗਟਤੁਹਿਲਿਐਹੌ॥
(ਹੁਣ) ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਤੌਰ ਤੇ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਲਿਆਵਾਂਗੀ
आपन साथ प्रगट तुहि लिऐहौ ॥
ਮਾਤਪਿਤਾਤੁਹਿਲਖਤਹੰਢੈਹੌ॥੭॥
ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਪਿਤਾ ਦੇ ਵੇਖਦਿਆਂ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਕਾਮ-ਕੇਲਿ ਕਰਾਂਗੀ ॥੭॥
मात पिता तुहि लखत हंढैहौ ॥७॥
ਨਿਜੁਪਤਿਲੈਸਿਵਭਵਨਸਿਧਾਈ॥
ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸ਼ਿਵ-ਮੰਦਿਰ ਗਈ।
निजु पति लै सिव भवन सिधाई ॥
ਕਾਟਾਮੂੰਡਤਹਾਤਿਹਜਾਈ॥
ਉਥੇ ਜਾ ਕੇ ਉਸ ਦਾ ਸਿਰ ਕਟ ਦਿੱਤਾ।
काटा मूंड तहा तिह जाई ॥
ਲੋਗਨਕਹਿਸਿਵਨਾਮਸੁਨਾਯੋ॥
ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਨਾਂ ਕਹਿ ਕੇ ਸੁਣਾਇਆ
लोगन कहि सिव नाम सुनायो ॥
ਰੂਪਹੇਤੁਪਤਿਸੀਸਚੜਾਯੋ॥੮॥
ਕਿ ਪਤੀ ਨੇ ਸੁੰਦਰਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸੀਸ ਭੇਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ॥੮॥
रूप हेतु पति सीस चड़ायो ॥८॥
ਪੁਨਿਸਿਵਅਧਿਕਕ੍ਰਿਪਾਕਹਕਿਯੋ॥
ਫਿਰ ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਬਹੁਤ ਕ੍ਰਿਪਾ ਕੀਤੀ
पुनि सिव अधिक क्रिपा कह कियो ॥
ਸੁੰਦਰਮੋਰਪਤਿਹਿਕਰਦਿਯੋ॥
ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਸੁੰਦਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
सुंदर मोर पतिहि कर दियो ॥
ਕੌਤਕਲਖਾਕਹਾਤਿਨਕਰਾ॥
(ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ) ਜੋ ਕਿਹਾ ਸੀ, (ਸ਼ਿਵ ਨੇ) ਉਹੋ ਕੌਤਕ ਕਰ ਵਿਖਾਇਆ।
कौतक लखा कहा तिन करा ॥
ਸਿਵਪ੍ਰਤਾਪਹਮਆਜੁਬਿਚਰਾ॥੯॥
ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਪ੍ਰਤਾਪ ਮੈਂ ਅਜ ਹੀ ਵਿਚਾਰਿਆ ਹੈ ॥੯॥
सिव प्रताप हम आजु बिचरा ॥९॥
ਦੇਹਮ੍ਰਿਤਕਪਤਿਦਈਦਬਾਈ॥
ਪਤੀ ਦੀ ਲੋਥ ਨੂੰ ਦਬਾ ਦਿੱਤਾ
देह म्रितक पति दई दबाई ॥
ਤਾਕੌਨਾਥਭਾਖਿਗ੍ਰਿਹਲ੍ਯਾਈ॥
ਅਤੇ ਉਸ (ਪ੍ਰੀਤਮ) ਨੂੰ ਪਤੀ ਕਹਿ ਕੇ ਘਰ ਲੈ ਆਈ।
ता कौ नाथ भाखि ग्रिह ल्याई ॥
ਭੇਦਅਭੇਦਨਕਿਨਹੂੰਪਾਯੋ॥
ਕਿਸੇ ਨੇ ਵੀ ਭੇਦ ਅਭੇਦ ਨਾ ਸਮਝਿਆ
भेद अभेद न किनहूं पायो ॥
ਬਿਨੁਪਾਨੀਹੀਮੂੰਡਮੁੰਡਾਯੋ॥੧੦॥
ਅਤੇ ਬਿਨਾ ਪਾਣੀ ਦੇ ਸਿਰ ਮੁੰਨਵਾ ਲਿਆ। (ਭਾਵ-ਠਗੇ ਗਏ) ॥੧੦॥
बिनु पानी ही मूंड मुंडायो ॥१०॥
ਇਤਿਸ੍ਰੀਚਰਿਤ੍ਰਪਖ੍ਯਾਨੇਤ੍ਰਿਯਾਚਰਿਤ੍ਰੇਮੰਤ੍ਰੀਭੂਪਸੰਬਾਦੇਤੀਨਸੌਨਿਨ੍ਰਯਾਨਵੋਚਰਿਤ੍ਰਸਮਾਪਤਮਸਤੁਸੁਭਮਸਤੁ॥੩੯੯॥੭੦੭੨॥ਅਫਜੂੰ॥
ਇਥੇ ਸ੍ਰੀ ਚਰਿਤ੍ਰੋਪਾਖਿਆਨ ਦੇ ਤ੍ਰੀਆ ਚਰਿਤ੍ਰ ਦੇ ਮੰਤ੍ਰੀ ਭੂਪ ਸੰਵਾਦ ਦੇ ੩੯੯ਵੇਂ ਚਰਿਤ੍ਰ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ, ਸਭ ਸ਼ੁਭ ਹੈ ॥੩੯੯॥੭੦੭੨॥ ਚਲਦਾ॥
इति स्री चरित्र पख्याने त्रिया चरित्रे मंत्री भूप संबादे तीन सौ निन्रयानवो चरित्र समापतम सतु सुभम सतु ॥३९९॥७०७२॥अफजूं॥
ਚੌਪਈ॥
ਚੌਪਈ:
चौपई ॥
ਸੂਰਜਕਿਰਨਿਇਕਭੂਪਭਨਿਜੈ॥
ਸੂਰਜ ਕਿਰਨ ਨਾਂ ਦਾ ਇਕ ਰਾਜਾ ਬਖਾਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
सूरज किरनि इक भूप भनिजै ॥
ਚੰਦਕਿਰਨਪੁਰਨਗਰਕਹਿਜੈ॥
(ਉਸ ਦੇ) ਨਗਰ ਨੂੰ ਚੰਦ ਕਿਰਨ ਪੁਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
चंद किरन पुर नगर कहिजै ॥