ਰਾਨੀਭੂਪਤਸਹਿਤਪੁਕਾਰੀ॥
ਰਾਜਾ ਰਾਣੀ ਸਹਿਤ ਪੁਕਾਰਨ ਲਗਾ
रानी भूपत सहित पुकारी ॥
ਕਵਨਦੈਵਗਤਿਕਰੀਹਮਾਰੀ॥
ਕਿ ਹੇ ਦੈਵ! (ਤੂੰ) ਸਾਡੀ ਕੀ ਹਾਲਤ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
कवन दैव गति करी हमारी ॥
ਖੇਲਤਅਗਿਕੁਅਰਿਇਨਦਈ॥
ਖੇਡ ਖੇਡ ਵਿਚ ਹੀ ਇਸ ਨੇ (ਤੋਪ ਨੂੰ) ਅੱਗ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ।
खेलत अगि कुअरि इन दई ॥
ਤੋਪਬਿਖੈਤਾਤੇਉਡਿਗਈ॥੧੧॥
ਇਸ ਕਰ ਕੇ ਤੋਪ ਵਿਚੋਂ ਰਾਜ ਕੁਮਾਰੀ ਉਡ ਗਈ ॥੧੧॥
तोप बिखै ता ते उडि गई ॥११॥
ਇਤਿਸ੍ਰੀਚਰਿਤ੍ਰਪਖ੍ਯਾਨੇਤ੍ਰਿਯਾਚਰਿਤ੍ਰੇਮੰਤ੍ਰੀਭੂਪਸੰਬਾਦੇਤੀਨਸੌਬਾਨਵੇਚਰਿਤ੍ਰਸਮਾਪਤਮਸਤੁਸੁਭਮਸਤੁ॥੩੯੨॥੬੯੭੭॥ਅਫਜੂੰ॥
ਇਥੇ ਸ੍ਰੀ ਚਰਿਤ੍ਰੋਪਾਖਿਆਨ ਦੇ ਤ੍ਰੀਆ ਚਰਿਤ੍ਰ ਦੇ ਮੰਤ੍ਰੀ ਭੂਪ ਸੰਵਾਦ ਦੇ ੩੯੨ਵੇਂ ਚਰਿਤ੍ਰ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ, ਸਭ ਸ਼ੁਭ ਹੈ ॥੩੯੨॥੬੯੭੭॥ ਚਲਦਾ॥
इति स्री चरित्र पख्याने त्रिया चरित्रे मंत्री भूप संबादे तीन सौ बानवे चरित्र समापतम सतु सुभम सतु ॥३९२॥६९७७॥अफजूं॥
ਚੌਪਈ॥
ਚੌਪਈ:
चौपई ॥
ਅਛਲਾਪੁਰਇਕਭੂਪਭਨਿਜੈ॥
ਅਛਲਾਪੁਰ ਦਾ ਇਕ ਰਾਜਾ ਦਸੀਂਦਾ ਸੀ।
अछलापुर इक भूप भनिजै ॥
ਅਛਲਸੈਨਤਿਹਨਾਮਕਹਿਜੈ॥
ਉਸ ਦਾ ਨਾਂ ਅਛਲ ਸੈਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
अछल सैन तिह नाम कहिजै ॥
ਤਹਿਕਸੁਧਰਮੀਰਾਇਸਾਹਭਨਿ॥
ਉਥੇ ਇਕ ਸੁਧਰਮੀ ਰਾਇ ਨਾਂ ਦਾ ਸ਼ਾਹ ਸੁਣੀਂਦਾ ਸੀ।
तहिक सुधरमी राइ साह भनि ॥
ਜਾਨੁਕਸਭਸਾਹਨਕੀਥੋਮਨਿ॥੧॥
(ਉਹ ਇਤਨਾ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਸੀ) ਮਾਨੋ ਸਾਰਿਆਂ ਸ਼ਾਹਾਂ ਦੀ ਮਣੀ ਹੋਵੇ ॥੧॥
जानुक सभ साहन की थो मनि ॥१॥
ਚੰਪਾਦੇਤਿਹਸੁਤਾਭਨਿਜੈ॥
ਚੰਪਾ ਦੇ (ਦੇਈ) ਨਾਂ ਦੀ ਉਸ ਦੀ ਪੁੱਤਰੀ ਦਸੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।
चंपा दे तिह सुता भनिजै ॥
ਰੂਪਵਾਨਗੁਨਵਾਨਕਹਿਜੈ॥
ਉਹ ਰੂਪਵਾਨ ਅਤੇ ਗੁਣਵਾਨ ਕਹੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।
रूपवान गुनवान कहिजै ॥
ਤਿਨਰਾਜਾਕੋਪੁਤ੍ਰਨਿਹਾਰਿਯੋ॥
ਉਸ ਨੇ ਰਾਜ ਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ
तिन राजा को पुत्र निहारियो ॥
ਸੁਛਬਿਰਾਇਜਿਹਨਾਮਬਿਚਾਰਿਯੋ॥੨॥
ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਂ ਸੁਛਬਿ ਰਾਇ ਦਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ॥੨॥
सुछबि राइ जिह नाम बिचारियो ॥२॥
ਅੜਿਲ॥
ਅੜਿਲ:
अड़िल ॥
ਹਿਤੂਜਾਨਿਇਕਸਹਚਰਿਲਈਬੁਲਾਇਕੈ॥
ਆਪਣੀ ਇਕ ਹਮਰਾਜ਼ ਸਖੀ ਨੂੰ (ਰਾਜ ਕੁਮਾਰੀ ਨੇ) ਬੁਲਾਇਆ।
हितू जानि इक सहचरि लई बुलाइ कै ॥
ਸੁਛਬਿਰਾਇਕੇਦੀਨੋਤਾਹਿਪਠਾਇਕੈ॥
ਉਸ ਨੂੰ ਸੁਛਬਿ ਰਾਇ ਪਾਸ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ।
सुछबि राइ के दीनो ताहि पठाइ कै ॥
ਕਹਾਕ੍ਰੋਰਿਕਰਿਜਤਨਤਿਸੈਹ੍ਯਾਂਲ੍ਰਯਾਇਯੋ॥
ਅਤੇ ਕਿਹਾ, ਬਹੁਤ ਯਤਨ ਕਰ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇਥੇ ਲੈ ਕੇ ਆ।
कहा क्रोरि करि जतन तिसै ह्यां ल्रयाइयो ॥
ਹੋਜਿਤਕਚਹੌਗੀਦਰਬੁਤਿਤਕਲੈਜਾਇਯੋ॥੩॥
ਜਿਤਨਾ ਧਨ ਚਾਹੇਂਗੀ, ਉਤਨਾ ਹੀ ਲੈ ਜਾਈਂ ॥੩॥
हो जितक चहौगी दरबु तितक लै जाइयो ॥३॥
ਸੁਨਤਸਹਚਰੀਬਚਨਸਜਨਕੇਗ੍ਰਿਹਗਈ॥
(ਰਾਜ ਕੁਮਾਰੀ ਦੇ) ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ ਸਖੀ ਮਿਤਰ ਦੇ ਘਰ ਗਈ।
सुनत सहचरी बचन सजन के ग्रिह गई ॥
ਜਿਮਿਤਿਮਿਤਾਹਿਪ੍ਰਬੋਧਤਹਾਲ੍ਯਾਵਤਭਈ॥
ਜਿਵੇਂ ਕਿਵੇਂ ਉਸ ਨੂੰ ਸਮਝਾ ਕੇ ਉਥੇ ਲੈ ਆਈ।
जिमि तिमि ताहि प्रबोध तहा ल्यावत भई ॥
ਮਿਲਤਛੈਲਨੀਛੈਲਅਧਿਕਸੁਖੁਪਾਇਯੋ॥
ਰਾਜ ਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਮਿਲ ਕੇ ਮੁਟਿਆਰ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸੁਖ ਪਾਇਆ।
मिलत छैलनी छैल अधिक सुखु पाइयो ॥
ਹੋਭਾਤਿਭਾਤਿਕੀਕੈਫਨਨਿਕਟਮੰਗਾਇਯੋ॥੪॥
ਬਹੁਤ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ਰਾਬ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਮੰਗਵਾ ਲਈ ॥੪॥
हो भाति भाति की कैफन निकट मंगाइयो ॥४॥
ਕਿਯਾਕੈਫਕੌਪਾਨਸੁਦੁਹੂੰਪ੍ਰਜੰਕਪਰ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਨੇ ਪਲੰਘ ਉਤੇ (ਬੈਠ ਕੇ) ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਤੀ
किया कैफ कौ पान सु दुहूं प्रजंक पर ॥
ਭਾਤਿਭਾਤਿਤਨਰਮੇਬਿਹਸਿਕਰਿਨਾਰਿਨਰ॥
ਅਤੇ ਇਸਤਰੀ ਤੇ ਪੁਰਸ਼ ਨੇ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਭਾਂਤ ਭਾਂਤ ਨਾਲ ਰਮਣ ਕੀਤਾ।
भाति भाति तन रमे बिहसि करि नारि नर ॥
ਕੋਕਸਾਸਤ੍ਰਤੇਮਤਕੌਬਿਹਸਿਉਚਾਰਿਕੈ॥
ਕੋਕ ਸ਼ਾਸਤ੍ਰ ਦੇ ਮਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਪੂਰਵਕ ਉਚਾਰ ਕੇ
कोक सासत्र ते मत कौ बिहसि उचारि कै ॥
ਹੋਆਪੁਬੀਚਕੰਧਨਪਰਹਾਥਨਡਾਰਿਕੈ॥੫॥
ਅਤੇ ਆਪਸ ਵਿਚ ਇਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਮੋਢਿਆਂ ਉਤੇ ਹੱਥ ਰਖ ਕੇ (ਸੰਯੋਗ ਕੀਤਾ) ॥੫॥
हो आपु बीच कंधन पर हाथन डारि कै ॥५॥
ਅਧਿਕਜੋਰਤਨਦੋਊਤਹਾਕ੍ਰੀੜਾਕਰੈਂ॥
(ਉਹ) ਦੋਵੇਂ ਪੂਰੇ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਕੇਲ-ਕ੍ਰੀੜਾ ਕਰਨ ਲਗੇ।
अधिक जोर तन दोऊ तहा क्रीड़ा करैं ॥
ਮਨਮੈਭਏਅਨੰਦਨਕਾਹੂੰਤੇਡਰੈਂ॥
ਉਹ ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਤੋਂ ਡਰੇ ਮਨ ਵਿਚ ਆਨੰਦ ਮਾਣਨ ਲਗੇ।
मन मै भए अनंद न काहूं ते डरैं ॥
ਲਪਟਿਲਪਟਿਕਰਜਾਹਿਸੁਛਿਨਿਕਨਛੋਰਹੀ॥
(ਉਹ ਇਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ) ਲਿਪਟ ਰਹੇ ਸਨ ਅਤੇ ਇਕ ਛਿਣ ਲਈ ਵੀ ਛਡ ਨਹੀਂ ਰਹੇ ਸਨ।
लपटि लपटि कर जाहि सु छिनिक न छोरही ॥
ਹੋਸਕਲਦ੍ਰਪਕੰਦ੍ਰਪਕੋਤਹਾਮਰੋਰਹੀ॥੬॥
(ਉਹ) ਉਥੇ ਕਾਮ ਦੇਵ ਦਾ ਸਾਰਾ ਹੰਕਾਰ ਤੋੜ ਰਹੇ ਸਨ ॥੬॥
हो सकल द्रप कंद्रप को तहा मरोरही ॥६॥
ਚੌਪਈ॥
ਚੌਪਈ:
चौपई ॥
ਭੋਗਕਰਤਤਰੁਨੀਸੁਖਪਾਯੋ॥
ਸੰਯੋਗ ਕਰ ਕੇ ਇਸਤਰੀ ਨੇ ਸੁਖ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ
भोग करत तरुनी सुख पायो ॥
ਕਰਤਕੇਲਰਜਨਿਯਹਿਬਿਤਾਯੋ॥
ਅਤੇ ਕਾਮ-ਲੀਲ੍ਹਾ ਕਰਦਿਆਂ (ਸਾਰੀ) ਰਾਤ ਬਿਤਾ ਦਿੱਤੀ।
करत केल रजनियहि बितायो ॥
ਪਹਿਲੀਰਾਤਿਬੀਤਜਬਗਈ॥
ਜਦ ਪਹਿਲੀ (ਅੱਧੀ) ਰਾਤ ਬੀਤ ਗਈ,
पहिली राति बीत जब गई ॥
ਪਾਛਿਲਰੈਨਿਰਹਤਸੁਧਿਲਈ॥੭॥
ਤਦ ਪਿਛਲੀ ਰਾਤ ਵੇਲੇ (ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ) ਹੋਸ਼ ਆਈ ॥੭॥
पाछिल रैनि रहत सुधि लई ॥७॥
ਕਹਾਕੁਅਰਿਉਠਿਰਾਜਕੁਅਰਸੰਗ॥
ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਰਾਜ ਕੁਮਾਰੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ,
कहा कुअरि उठि राज कुअर संग ॥
ਕਬਹੂੰਛਾਡਹਮਾਰਾਤੈਅੰਗ॥
ਹੁਣ ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਸ਼ਰੀਰ ਛਡ ਦੇ।
कबहूं छाड हमारा तै अंग ॥
ਜੋਕੋਈਪੁਰਖਹਮੈਲਹਿਜੈਹੈ॥
ਜੇ ਕੋਈ ਬੰਦਾ ਸਾਨੂੰ ਵੇਖ ਲਵੇਗਾ,
जो कोई पुरख हमै लहि जैहै ॥
ਜਾਇਰਾਵਤਨਭੇਦਬਤੈਹੈ॥੮॥
ਤਾਂ ਰਾਜੇ ਪਾਸ ਜਾ ਕੇ ਭੇਦ ਦਸ ਦੇਵੇਗਾ ॥੮॥
जाइ राव तन भेद बतैहै ॥८॥
ਸਾਹੁਸੁਤਾਇਹਭਾਤਿਉਚਾਰਾ॥
ਸ਼ਾਹ ਦੀ ਪੁੱਤਰੀ ਨੇ (ਅਗੋਂ) ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ,
साहु सुता इह भाति उचारा ॥
ਬੈਨਸੁਨੋਮਮਰਾਜਕੁਮਾਰਾ॥
ਹੇ ਰਾਜ ਕੁਮਾਰ! ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣੋ।
बैन सुनो मम राज कुमारा ॥
ਸਭਨਲਖਤਤੁਹਿਕੈਫਪਿਲਾਊਾਂ॥
ਸਭ ਦੇ ਵੇਖਦਿਆਂ (ਮੈਂ) ਤੁਹਾਨੂੰ ਸ਼ਰਾਬ ਪਿਲਾਵਾਂਗੀ,
सभन लखत तुहि कैफ पिलाऊां ॥
ਤਬੈਸਾਹਕੀਸੁਤਾਕਹਾਊਾਂ॥੯॥
ਤਦ ਹੀ ਸ਼ਾਹ ਦੀ ਪੁੱਤਰੀ ਅਖਵਾਵਾਂਗੀ ॥੯॥
तबै साह की सुता कहाऊां ॥९॥
ਤਹਹੀਰਮੋਤਿਹਾਰੇਸੰਗਾ॥
(ਫਿਰ) ਆਪਣੇ ਅੰਗ ਨੂੰ (ਤੁਹਾਡੇ) ਅੰਗ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ
तह ही रमो तिहारे संगा ॥
ਅਪਨੇਜੋਰਿਅੰਗਸੌਅੰਗਾ॥
ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਸੰਗ ਕਰਾਂਗੀ।
अपने जोरि अंग सौ अंगा ॥
ਹਮੈਤੁਮੈਸਭਲੋਗਨਿਹਾਰੈ॥
ਮੈਨੂੰ ਤੈਨੂੰ ਸਭ ਲੋਕ ਵੇਖਣਗੇ
हमै तुमै सभ लोग निहारै ॥
ਭਲੋਬੁਰੋਨਹਿਭੇਦਬਿਚਾਰੈ॥੧੦॥
ਅਤੇ ਮਾੜੇ ਚੰਗੇ ਦਾ ਭੇਦ ਨਹੀਂ ਵਿਚਾਰਨਗੇ ॥੧੦॥
भलो बुरो नहि भेद बिचारै ॥१०॥