ਹਮਕੇ॥
ਬੋਲ ਬੁਲਾਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ (ਜਾਂ ਘਬਰਾਹਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ)
हमके ॥
ਝੜਕੇ॥
(ਹਥਿਆਰ) ਵਜਦੇ ਹਨ
झड़के ॥
ਛਟਕੇ॥੨੪੭॥
ਅਤੇ (ਬਾਣ) ਛੁਟਦੇ ਹਨ ॥੨੪੭॥
The echoes are being heard and the arrows are being shot.247.
छटके ॥२४७॥
ਸਗਾਜੈ॥
(ਸੂਰਮੇ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ) ਗਜਦੇ ਹਨ,
सगाजै ॥
ਸਸਾਜੈ॥
(ਸ਼ਸਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ) ਸਜਦੇ ਹਨ,
ससाजै ॥
ਨਭਾਜੈ॥
ਭਜਦੇ ਨਹੀਂ ਹਨ,
न भाजै ॥
ਬਿਰਾਜੈ॥੨੪੮॥
(ਸਾਹਮਣੇ) ਡਟੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ॥੨੪੮॥
The embellished warriors are thundering and are not running away.248.
बिराजै ॥२४८॥
ਨਿਖੰਗੀ॥
(ਉਹ ਸੂਰਮੇ) ਭੱਥਿਆ ਵਾਲੇ,
निखंगी ॥
ਖਤੰਗੀ॥
ਬਾਣਾਂ ਵਾਲੇ,
खतंगी ॥
ਸੁਰੰਗੀ॥
ਸੁੰਦਰ ਰੰਗਾਂ ਦੇ ਬਸਤ੍ਰਾਂ ਵਾਲੇ
सुरंगी ॥
ਭਿੜੰਗੀ॥੨੪੯॥
ਅਤੇ ਭਿੜਨ ਦੇ ਚਾਹਵਾਨ ਹਨ ॥੨੪੯॥
Taking up their bows, arrows and quivers, the charming warriors are fighting.249.
भिड़ंगी ॥२४९॥
ਤਮਕੈ॥
ਕ੍ਰੋਧ ਕਰਦੇ ਹਨ,
तमकै ॥
ਪਲਕੈ॥
ਉਛਲਦੇ ਹਨ,
पलकै ॥
ਹਸਕੈ॥
ਹਸਦੇ ਹਨ,
हसकै ॥
ਪ੍ਰਧਕੈ॥੨੫੦॥
(ਪਿਛਾਂਹ ਨੂੰ) ਧਕਦੇ ਹਨ ॥੨੫੦॥
With the winking of their eyelids, the warriors are getting angry and giving jolts to one another while laughing.250.
प्रधकै ॥२५०॥
ਸੁਬੀਰੰ॥
ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਸੂਰਮੇ ਹਨ,
सु बीरं ॥
ਸੁਧੀਰੰ॥
ਵੱਡੇ ਧੀਰਜ ਵਾਲੇ ਹਨ,
सु धीरं ॥
ਪ੍ਰਹੀਰੰ॥
ਤਿਖੇ ਤੀਰ
प्रहीरं ॥
ਤਤੀਰੰ॥੨੫੧॥
ਛਡਦੇ ('ਪ੍ਰਹੀਰੰ') ਹਨ ॥੨੫੧॥
The charming warriors are discharging their arrows patiently.251.
ततीरं ॥२५१॥
ਪਲਟੈ॥
(ਵੈਰੀ ਨੂੰ) ਪਲਟ ਸੁਟਦੇ ਹਨ,
पलटै ॥
ਬਿਲਟੈ॥
(ਆਪ ਵੀ) ਪਛਾੜ ਖਾਂਦੇ ਹਨ।
बिलटै ॥
ਨਛੁਟੈ॥
(ਜੋ ਤੀਰ ਸ਼ਰੀਰ ਵਿਚੋਂ) ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਨਹੀਂ ਨਿਕਲ ਜਾਂਦੇ,
न छुटै ॥
ਉਪਟੈ॥੨੫੨॥
(ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ) ਪੁਟ ਰਹੇ ਹਨ ॥੨੫੨॥
The warriors are fighting in retaliation and are grappling one another.252.
उपटै ॥२५२॥
ਬਬਕੈ॥
ਬੜਕਾਂ ਮਾਰਦੇ ਹਨ,
बबकै ॥
ਨਥਕੈ॥
ਥਕਦੇ ਨਹੀਂ ਹਨ,
न थकै ॥
ਧਸਕੈ॥
(ਵੈਰੀ ਦਲ ਵਿਚ) ਧਸ ਜਾਂਦੇ ਹਨ
धसकै ॥
ਝਝਕੈ॥੨੫੩॥
ਅਤੇ (ਵੈਰੀ ਨੂੰ) ਝੰਝੋੜ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ॥੨੫੩॥
The warriors are challenging without getting tired, and they are penetrating forward.253.
झझकै ॥२५३॥
ਸਖਗੰ॥
ਸੁੰਦਰ ਖੜਗਾਂ (ਤਲਵਾਰਾਂ) ਵਾਲੇ ਹਨ,
सखगं ॥
ਅਦਗੰ॥
ਦਾਗ਼ੇ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਣ ਵਾਲੇ ਹਨ,
अदगं ॥
ਅਜਗੰ॥
ਅਲੌਕਿਕ (ਸਰੂਪ) ਵਾਲੇ ਹਨ
अजगं ॥
ਅਭਗੰ॥੨੫੪॥
ਅਤੇ (ਯੁੱਧ ਤੋਂ) ਭਜਣ ਵਾਲੇ ਨਹੀਂ ਹਨ ॥੨੫੪॥
The unchoppable warriors are being killed.254.
अभगं ॥२५४॥
ਝਮਕੈ॥
(ਸ਼ਸਤ੍ਰਾਂ ਨੂੰ) ਚਮਕਾਉਂਦੇ ਹਨ,
झमकै ॥
ਖਿਮਕੈ॥
(ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ) ਲਿਸ਼ਕਾਉਂਦੇ ਹਨ,
खिमकै ॥
ਬਬਕੈ॥
ਲਲਕਾਰਦੇ ਹਨ
बबकै ॥
ਉਥਕੈ॥੨੫੫॥
ਅਤੇ ਉਛਲ ਕੇ (ਮਾਰ) ਦਿੰਦੇ ਹਨ ॥੨੫੫॥
The warriors striking blows, are bowing, challenging and getting up again.255.
उथकै ॥२५५॥
ਭਗਉਤੀਛੰਦ॥
ਭਗਉਤੀ ਛੰਦ:
BHAGAUTI STANZA
भगउती छंद ॥
ਕਿਜੁਟੈਤਬੀਰੰ॥
ਕਿਤੇ ਸੂਰਮੇ (ਯੁੱਧ ਵਿਚ) ਜੁਟੇ ਹੋਏ ਹਨ,
कि जुटैत बीरं ॥
ਕਿਛੁਟੈਤਤੀਰੰ॥
ਤੀਰਾਂ ਨੂੰ ਛਡਦੇ ਹਨ,
कि छुटैत तीरं ॥
ਕਿਫੁਟੈਤਅੰਗੰ॥
ਸ਼ਰੀਰਾਂ ਨੂੰ ਫੋੜਦੇ ਹਨ,
कि फुटैत अंगं ॥
ਕਿਜੁਟੈਤਜੰਗੰ॥੨੫੬॥
ਜੰਗ ਵਿਚ ਜੁਟੇ ਹੋਏ ਹਨ ॥੨੫੬॥
The arrows are being discharged, the warriors are fighting, the limbs are being split and the war is continuing.256.
कि जुटैत जंगं ॥२५६॥
ਕਿਮਚੈਤਸੂਰੰ॥
ਕਿਤੇ ਸੂਰਮੇ (ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ) ਮਚੇ ਹੋਏ ਹਨ,
कि मचैत सूरं ॥
ਕਿਘੁਮੈਤਹੂਰੰ॥
ਹੂਰਾਂ (ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ) ਘੁੰਮ ਰਹੀਆਂ ਹਨ,
कि घुमैत हूरं ॥
ਕਿਬਜੈਤਖਗੰ॥
ਤਲਵਾਰਾਂ ਵਜਦੀਆਂ ਹਨ
कि बजैत खगं ॥
ਕਿਉਠੈਤਅਗੰ॥੨੫੭॥
(ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ) ਅੱਗ (ਦੀਆਂ ਚਿਣਗਾਂ) ਨਿਕਲਦੀਆਂ ਹਨ ॥੨੫੭॥
The warriors are getting excited, the heavenly damsels are roaming and the sparks of fire coming out of the colliding swords.257.
कि उठैत अगं ॥२५७॥
ਕਿਫੁਟੇਤਿਅੰਗੰ॥
ਕਿਤੇ ਅੰਗ ਫੁਟ ਰਹੇ ਹਨ,
कि फुटेति अंगं ॥
ਕਿਰੁਝੇਤਿਜੰਗੰ॥
(ਸੂਰਮੇ) ਜੰਗ ਵਿਚ ਰੁਝੇ ਹੋਏ ਹਨ,
कि रुझेति जंगं ॥
ਕਿਨਚੇਤਿਤਾਜੀ॥
ਘੋੜੇ ਨਚ ਰਹੇ ਹਨ,
कि नचेति ताजी ॥
ਕਿਗਜੇਤਿਗਾਜੀ॥੨੫੮॥
ਲੜਾਕੇ ਸੂਰਮੇ ਗਜ ਰਹੇ ਹਨ ॥੨੫੮॥
The limbs are being splitted, all are absorbed in the war, the horses are dancing and the warriors are thundering.258.
कि गजेति गाजी ॥२५८॥