ਗੋਤਮਿ ਤਪੇ ਬਿਚਾਰਿ ਕੈ ਰਿਗਿ ਵੇਦ ਕੀ ਕਥਾ ਸੁਣਾਈ ।
Reading
ਕਿਸੇ ਵੀ ਗੁਰਬਾਣੀ ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਮਹਾਨ ਕੋਸ਼ ਅਰਥ ਵੇਖੋ
LINE 01
ਗੋਤਮਿਤਪੇਬਿਚਾਰਿਕੈਰਿਗਿਵੇਦਕੀਕਥਾਸੁਣਾਈ।
ਗੋਤਮ (ਨਾਮੇਂ) ਤਪੇ (ਰਿਖੀ) ਨੇ ਰਿਗ ਵੇਦ ਨੂੰ ਵਿਚਾਰਕੇ (ਉਸ) ਦੀ ਕਥਾ (=ਸਾਰ ਭੂਤ ਗੱਲ) ਸੁਣਾ ਦਿੱਤੀ।
Speculating seriously, seer Gotama has put forth the story of the Rgveda.
गोतमि तपे बिचारि कै रिगि वेद की कथा सुणाई ।
LINE 02
ਨਿਆਇਸਾਸਤ੍ਰਿਕੌਮਥਿਕਰਿਸਭਿਬਿਧਿਕਰਤੇਹਥਿਜਣਾਈ।
ਨਯਾਯ ਸ਼ਾਸਤਰ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਘੋਟਕੇ ਸਾਰੀ ਬਿਧੀ ਕਰਤੇ (=ਈਸ਼੍ਵਰ) ਦੇ ਹੱਥ ਦੱਸੀ (ਭਾਵ ਜੀਵ ਈਸ਼੍ਵਰ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੈ)।
After churning the thoughts, in the Nyaya school, God has been defined as the efficient cause of all the causes.
निआइ सासत्रि कौ मथि करि सभि बिधि करते हथि जणाई ।
LINE 03
ਸਭਕਛੁਕਰਤੇਵਸਿਹੈਹੋਰਿਬਾਤਿਵਿਚਿਚਲੇਨਕਾਈ।
ਸਭ ਗਲਾਂ (ਉਤਪਤੀ ਪਾਲਨ ਦੀਆਂ) ਉਸੇ ਦੇ ਕਾਬੂ ਹਨ, ਹੋਰ ਗੱਲ ਵਿਚ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਚਲਦੀ, ਤੇ
Everything is under His control and in His order, no order whatsoever of anybody else is accepted.
सभ कछु करते वसि है होरि बाति विचि चले न काई ।
LINE 04
ਦੁਹੀਸਿਰੀਕਰਤਾਰੁਹੈਆਪਿਨਿਆਰਾਕਰਿਦਿਖਲਾਈ।
ਪਾਪ ਪੁੰਨ ਥੋਂ ਆਪ ਕਰਤਾਰ ਅਲੱਗ ਰਹਿਕੇ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ,
He is in the beginning and at the end of this creation yet in this Shastra he is shown as separate from this creation.
दुही सिरी करतारु है आपि निआरा करि दिखलाई ।
LINE 05
ਕਰਤਾਕਿਨੈਨਦੇਖਿਆਕੁਦਰਤਿਅੰਦਰਿਭਰਮਿਭੁਲਾਈ।
(ਧੁਨੀ ਇਹ ਕਿ ਜੋ ਜੀਵ ਨਾਲੋਂ ਭਿੰਨ ਹੈ) ਉਹ ਕਰਤਾ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਵਸਤੂ ਹੈ (ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ) ਮਾਯਾ ਦੇ ਭਰਮ ਵਿਚ ਭੁਲਾ ਛਲੀ ਹੈਸੁ।
No one has seen or known this creator, and rather people have remained indulged in the expansive delusions of prakriti (nature).
करता किनै न देखिआ कुदरति अंदरि भरमि भुलाई ।
LINE 06
ਸੋਹੰਬ੍ਰਹਮੁਛਪਾਇਕੈਪੜਦਾਭਰਮੁਕਰਤਾਰੁਸੁਣਾਈ।
ਸੋਹੰ ਬ੍ਰਹਮ (ਮਹਾਂਵਾਕ) ਨੂੰ ਲੁਕਾਕੇ ਭਰਮ ਦੇ ਪੜਦੇ ਦੀ ਗੱਲ ਹੀ ਕਰਤਾ (=ਗੋਤਮ) ਨੇ ਸੁਣਾਈ।
Not realising that soham parbrahm, the jiv is mistaken in understanding Him as a man (full of fallacies).
सोहं ब्रहमु छपाइ कै पड़दा भरमु करतारु सुणाई ।
LINE 07
ਰਿਗਿਕਹੈਸੁਣਿਗੁਰਮੁਖਹੁਆਪੇਆਪਿਨਦੂਜੀਰਾਈ।
(ਰਿਗ ਵੇਦ) ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ:-ਗੁਰਮੁਖੋ ਸੁਣੋ! (ਉਹ ਤਾਂ) ਆਪੇ ਹੀ ਆਪ ਹੈ (ਉਸ ਵਿਖੇ) ਦ੍ਵੈਤ ਤਾਂ ਰਾਈ ਜਿੰਨੀ ਵੀ ਨਹੀਂ। Ḥਇਥੇ ਭਾਈ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਹੁਣ ਆਪਣਾ ਨੋਟ ਚਾੜ੍ਹਦੇ ਹਨ:-Ḧ
The Rgveda exhorts the knowledgeable people that supreme Lord is everything and none else can be compared with Him.
रिगि कहै सुणि गुरमुखहु आपे आपि न दूजी राई ।
LINE 08
ਸਤਿਗੁਰਬਿਨਾਨਸੋਝੀਪਾਈ੯।।
ਸੂਝ ਸਤਿਗੁਰੂ ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਨੇ ਨਹੀਂ ਪਾਈ।
Without true Guru this understanding cannot be attained.
सतिगुर बिना न सोझी पाई ।९।
GURBANI.WORLD