ਚੌਪਈ॥
ਚੌਪਈ:
चौपई ॥
ਚੌਪਈ ॥
ਕਿਸੇ ਵੀ ਗੁਰਬਾਣੀ ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਮਹਾਨ ਕੋਸ਼ ਅਰਥ ਵੇਖੋ
ਸਿੰਘਨਰਿੰਦਰਭੂਪਇਕਨ੍ਰਿਪਬਰ॥
ਨਰਿੰਦ੍ਰ ਸਿੰਘ ਨਾਂ ਦਾ ਇਕ ਉੱਤਮ ਰਾਜਾ ਸੀ।
सिंघ नरिंदर भूप इक न्रिप बर ॥
ਨ੍ਰਿਪਬਰਵਤੀਨਗਰਜਾਕੋਘਰ॥
ਉਹ ਦਾ ਨ੍ਰਿਪਬਰਵਤੀ ਨਗਰ ਵਿਚ ਘਰ ਸੀ।
न्रिपबरवती नगर जा को घर ॥
ਸ੍ਰੀਮਦਮੋਕਲਦੇਤਿਹਨਾਰੀ॥
ਮੋਕਲ ਦੇ (ਦੇਈ) ਉਸ ਦੀ ਰਾਣੀ ਸੀ।
स्री मद मोकल दे तिह नारी ॥
ਬਿਧਿਸੁਨਾਰਸਾਚੇਜਨੁਢਾਰੀ੧॥॥
(ਉਹ ਇਤਨੀ ਸੁੰਦਰ ਸੀ) ਮਾਨੋ ਵਿਧਾਤਾ ਨੇ ਉਸ ਇਸਤਰੀ ਨੂੰ ਸੰਚੇ ਵਿਚ ਢਾਲਿਆ ਹੋਵੇ ॥੧॥
बिधि सु नार साचे जनु ढारी ॥१॥
ਦੇਹਕੁਰੂਪਭੂਪਕੌਭਾਰਾ॥
ਰਾਜੇ ਦਾ ਸ਼ਰੀਰ ਭਾਰੀ ਅਤੇ ਕੁਰੂਪ ਸੀ
देह कुरूप भूप कौ भारा ॥
ਨਿਜੁਤ੍ਰਿਯਸਾਥਨਰਾਖਤਪ੍ਯਾਰਾ॥
ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਇਸਤਰੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਸੀ।
निजु त्रिय साथ न राखत प्यारा ॥
ਰੈਨਿਦਿਵਸਜੋਗਿਯਨਬੁਲਾਵੈ॥
(ਉਹ) ਰਾਤ ਦਿਨ ਜੋਗੀਆਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾਉਂਦਾ ਸੀ
रैनि दिवस जोगियन बुलावै ॥
ਜੋਗਸਾਧਨਾਚਹੈਕਿਆਵੈ੨॥॥
ਅਤੇ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ (ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ) ਜੋਗ ਸਾਧਨਾ ਆ ਜਾਵੇ ॥੨॥
जोग साधना चहै कि आवै ॥२॥
ਯਾਤੇਨਾਰਿਅਧਿਕਰਿਸਿਠਾਨੀ॥
ਜੋਗੀਆਂ ਦੀਆਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ
या ते नारि अधिक रिसि ठानी ॥
ਸੁਨਤਜੋਗਿਯਨਕੀਅਸਿਬਾਨੀ॥
ਰਾਣੀ ਨੇ ਬਹੁਤ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਆ ਕੇ (ਇਹ ਧਾਰ ਲਿਆ ਕਿ)
सुनत जोगियन की असि बानी ॥
ਐਸਾਕਛੂਉਪਾਇਬਨਾਊ॥
ਕੁਝ ਅਜਿਹਾ ਉਪਾ ਕਰਾਂ
ऐसा कछू उपाइ बनाऊ ॥
ਭੂਪਤਿਸਹਿਤਅਜੁਇਨਘਾਊ੩॥॥
ਕਿ ਅਜ ਰਾਜੇ ਸਮੇਤ ਇਨ੍ਹਾਂ (ਜੋਗੀਆਂ) ਨੂੰ ਮਾਰ ਮੁਕਾਵਾਂ ॥੩॥
भूपति सहित अजु इन घाऊ ॥३॥
ਦੇਉਾਂਆਪਨੋਮਿਤ੍ਰਹਿਰਾਜਾ॥
ਆਪਣੇ ਮਿਤਰ ਨੂੰ ਰਾਜ-ਪਾਟ ਦਿਆਂ
देउां आपनो मित्रहि राजा ॥
ਜੋਗੀਹਨੌਭੂਪਜੁਤਆਜਾ॥
ਅਤੇ ਰਾਜੇ ਸਮੇਤ ਜੋਗੀਆਂ ਨੂੰ ਅਜ ਮਾਰ ਮੁਕਾਵਾਂ।
जोगी हनौ भूप जुत आजा ॥
ਸਕਲਪ੍ਰਜਹਿਇਨਮਾਰਿਦਿਖਾਊਾਂ॥
ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਸਾਰੀ ਪ੍ਰਜਾ ਨੂੰ ਵਿਖਾਵਾਂ
सकल प्रजहि इन मारि दिखाऊां ॥
ਮਿਤ੍ਰਸੀਸਪਰਛਤ੍ਰਫਿਰਾਊਾਂ੪॥॥
ਅਤੇ ਮਿਤਰ ਦੇ ਸਿਰ ਉਤੇ ਛਤ੍ਰ ਝੁਲਾਵਾਂ ॥੪॥
मित्र सीस पर छत्र फिराऊां ॥४॥
ਜਬਰਾਜਾਨਿਸਕੌਗ੍ਰਿਹਆਯੋ॥
ਜਦ ਰਾਜਾ ਰਾਤ ਨੂੰ ਘਰ ਆਇਆ,
जब राजा निस कौ ग्रिह आयो ॥
ਬਹੁਰਿਜੋਗਿਯਨਬੋਲਿਪਠਾਯੋ॥
ਤਾਂ ਜੋਗੀਆਂ ਨੂੰ ਫਿਰ ਬੁਲਵਾ ਲਿਆ।
बहुरि जोगियन बोलि पठायो ॥
ਤਿਮਿਤਿਮਿਨਾਰਿਫਾਸਗਰਡਾਰਿ॥
(ਉਹ ਜੋਗੀ ਜਿਵੇਂ ਜਿਵੇਂ ਆਉਂਦੇ ਗਏ) ਤਿਵੇਂ ਤਿਵੇਂ ਇਸਤਰੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗੱਲੇ ਵਿਚ ਫਾਹੀ ਪਾ ਕੇ
तिमि तिमि नारि फास गर डारि ॥
ਭੂਪਸਹਿਤਸਭਦਏਸੰਘਾਰ੫॥॥
ਰਾਜੇ ਸਮੇਤ ਸਭ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ॥੫॥
भूप सहित सभ दए संघार ॥५॥
ਭੂਪਤਿਮਾਰਿਖਾਟਤਰਪਾਯੋ॥
ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਮੰਜੇ ਹੇਠਾਂ ਲੰਮਾ ਪਾ ਦਿੱਤਾ
भूपति मारि खाट तर पायो ॥
ਦੁਹੂੰਅਤੀਤਨਤਰੇਡਸਾਯੋ॥
ਅਤੇ ਦੋਹਾਂ ਜੋਗੀਆਂ ਨੂੰ ਥਲੇ ਸੁਟ ਦਿੱਤਾ।
दुहूं अतीतन तरे डसायो ॥
ਸਿੰਘਾਸਨਪਰਮਿਤ੍ਰਹਿਰਾਖਾ॥
ਸਿੰਘਾਸਨ ਉਤੇ ਮਿਤਰ ਨੂੰ ਬਿਠਾ ਦਿੱਤਾ
सिंघासन पर मित्रहि राखा ॥
ਬੋਲਿਪ੍ਰਜਾਸਭਸੋਇਮਿਭਾਖਾ੬॥॥
ਅਤੇ ਸਾਰੀ ਪ੍ਰਜਾ ਨੂੰ ਬੁਲਾ ਕੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ॥੬॥
बोलि प्रजा सभ सो इमि भाखा ॥६॥
ਜਬਰਾਜਾਨਿਸੁਕੌਗ੍ਰਿਹਆਯੋ॥
ਜਦ ਰਾਜਾ ਰਾਤ ਨੂੰ ਘਰ ਆਇਆ,
जब राजा निसु कौ ग्रिह आयो ॥
ਦੁਹੂੰਜੋਗਿਯਨਨਿਕਟਬੁਲਾਯੋ॥
(ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ) ਦੋਹਾਂ ਜੋਗੀਆਂ ਨੂੰ ਕੋਲ ਬੁਲਾਇਆ।
दुहूं जोगियन निकट बुलायो ॥
ਅਤਭੁਤਨਾਗਾਤਹਾਇਕਨਿਕਸਾ॥
ਉਥੇ ਇਕ ਅਜੀਬ ਨਾਗ ਨਿਕਲਿਆ।
अतभुत नागा तहा इक निकसा ॥
ਰਾਵਲਹੇਰਿਤਵਨਕੌਬਿਗਸਾ੭॥॥
ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਜੋਗੀ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੋ ਗਏ ॥੭॥
रावल हेरि तवन कौ बिगसा ॥७॥
ਸਾਪਹਿਮਾਰਿਤਬੈਤਿਨਲਿਯੋ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸੇ ਵੇਲੇ ਸੱਪ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ
सापहि मारि तबै तिन लियो ॥
ਫਰੂਆਬੀਚਡਾਰਿਕਰਿਦਿਯੋ॥
ਅਤੇ ਕਠੌਤੇ ਵਿਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ।
फरूआ बीच डारि करि दियो ॥
ਘੋਟਿਭਾਗਜਿਮਿਦੁਹੂੰਅਨਪੀਯੋ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਭੰਗ ਵਾਂਗ ਘੋਟ ਕੇ ਪੀ ਲਿਆ
घोटि भाग जिमि दुहूंअन पीयो ॥
ਅਤਿਅਸਥੂਲਦੇਹਕਹਕੀਯੋ੮॥॥
ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਦੇਹ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਵਧਾ ਲਿਆ ॥੮॥
अति असथूल देह कह कीयो ॥८॥
ਤਾਤੇਅਧਿਕਫੂਲਿਜਬਗਏ॥
ਇਸ ਕਰ ਕੇ ਜਦ (ਉਹ) ਬਹੁਤ ਫੁਲ ਗਏ,
ता ते अधिक फूलि जब गए ॥
ਕੁੰਜਰਸੋਧਾਰਤਬਪੁਭਏ॥
ਤਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸ਼ਰੀਰ ਹਾਥੀ ਵਰਗੇ ਹੋ ਗਏ।
कुंजर सो धारत बपु भए ॥
ਦ੍ਵੈਘਟਿਕਾਬੀਤੀਤਬਫੂਟੇ॥
ਦੋ ਘੜੀਆਂ ਬੀਤਣ ਉਪਰੰਤ (ਉਹ) ਸ਼ਰੀਰ ਪਾਟ ਗਏ
द्वै घटिका बीती तब फूटे ॥
ਆਵਨਜਾਨਜਗਤਤੇਛੂਟੇ੯॥॥
ਅਤੇ (ਉਹ) ਜਗਤ ਦੇ ਆਵਾਗਵਣ ਤੋਂ ਖ਼ਲਾਸ ਹੋ ਗਏ ॥੯॥
आवन जान जगत ते छूटे ॥९॥
ਬਰਖਬਾਰਹਨਕੇਹ੍ਵੈਗਏ॥
ਉਹ ਹੁਣ ਬਾਰ੍ਹਾਂ ਬਰਸਾਂ ਦੇ ਹੋ ਗਏ ਸਨ
बरख बारहन के ह्वै गए ॥
ਤ੍ਯਾਗਤਦੇਹਪੁਰਾਤਨਭਏ॥
ਅਤੇ ਪੁਰਾਤਨ ਸ਼ਰੀਰ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤੇ ਸਨ।
त्यागत देह पुरातन भए ॥
ਸ੍ਵਰਗਲੋਕਕਹਕਿਯਾਪਯਾਨ॥
ਸਵਰਗ ਲੋਕ ਨੂੰ ਚਲੇ ਗਏ
स्वरग लोक कह किया पयान ॥
ਤ੍ਯਾਗਿਆਪੁਨੀਦੇਹਪੁਰਾਨਿ੧੦॥॥
ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਦੇਹਾਂ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਕੇ ॥੧੦॥
त्यागि आपुनी देह पुरानि ॥१०॥
ਭੂਪਨਿਰਖਿਚਕ੍ਰਿਤਚਿਤਰਹਾ॥
ਰਾਜਾ (ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ) ਵੇਖ ਕੇ ਚਿੱਤ ਵਿਚ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਿਆ
भूप निरखि चक्रित चित रहा ॥
ਮੁਹਿਸੇਤੀਐਸੀਬਿਧਿਕਹਾ॥
ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿਣ ਲਗਾ,
मुहि सेती ऐसी बिधि कहा ॥
ਹਮਤੁਮਆਵਸਾਪਦੋਊਖਾਹਿ॥
ਆ! ਮੈਂ ਤੇ ਤੂੰ ਦੋਵੇਂ ਸੱਪ ਖਾਈਏ
हम तुम आव साप दोऊ खाहि ॥
ਦੇਹਧਰੇਸੁਰਪੁਰਕੋਜਾਹਿ੧੧॥॥
ਅਤੇ ਦੇਹ ਛਡ ਕੇ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਜਾਈਏ ॥੧੧॥
देह धरे सुरपुर को जाहि ॥११॥
ਯੌਕਹਿਕੈਨ੍ਰਿਪਸਾਪਚਬਾਯੋ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਸੱਪ ਖਾ ਲਿਆ।
यौ कहि कै न्रिप साप चबायो ॥
ਮੈਡਰਤੇਨਹਿਤਾਹਿਹਟਾਯੋ॥
ਮੈਂ ਡਰਦੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਰੋਕਿਆ।
मै डरते नहि ताहि हटायो ॥
ਥੋਰਾਭਖ੍ਰਯੋਉਡਾਨਹਿਗਯੋ॥
(ਉਸ ਨੇ) ਥੋੜਾ ਜਿੰਨਾ ਖਾਇਆ, ਇਸ ਲਈ ਉਡਿਆ ਨਹੀਂ ਗਿਆ।
थोरा भख्रयो उडा नहि गयो ॥
ਤਾਤੇਤਨਸੁੰਦਰਇਹਭਯੋ੧੨॥॥
ਇਸ ਕਰ ਕੇ ਇਸ ਦਾ ਸ਼ਰੀਰ ਸੁੰਦਰ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ॥੧੨॥
ता ते तन सुंदर इह भयो ॥१२॥
ਦੇਹਪੁਰਾਤਨਤ੍ਯਾਗਨਕਰੀ॥
ਉਸ ਨੇ ਪੁਰਾਤਨ ਸ਼ਰੀਰ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤਾ
देह पुरातन त्यागन करी ॥
ਔਖਧਬਲਨੌਤਨਤਨਧਰੀ॥
ਅਤੇ ਔਸ਼ਧੀ ਦੇ ਬਲ ਨਾਲ ਨਵਾਂ ਸ਼ਰੀਰ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ।
औखध बल नौतन तन धरी ॥
ਦੇਹਭੂਪਕੀਠੌਰਜਰਾਵਹੁ॥
(ਹੁਣ) ਰਾਜੇ ਦੇ (ਪੁਰਾਣੇ) ਸ਼ਰੀਰ ਇਥੇ ਸਾੜ ਦਿਓ
देह भूप की ठौर जरावहु ॥
ਯਾਕੇਸਿਰਪਰਛਤ੍ਰਫਿਰਾਵਹੁ੧੩॥॥
ਅਤੇ ਇਸ (ਯਾਰ) ਦੇ ਸਿਰ ਉਤੇ ਰਾਜ-ਛਤ੍ਰ ਝੁਲਾਓ ॥੧੩॥
या के सिर पर छत्र फिरावहु ॥१३॥
ਇਹਛਲਸਾਥਜੋਗਿਯਨਘਾਯੋ॥
ਇਸ ਛਲ ਨਾਲ (ਉਸ ਨੇ) ਜੋਗੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ
इह छल साथ जोगियन घायो ॥
ਭੂਪਤਿਕੋਸੁਰਲੋਕਪਠਾਯੋ॥
ਅਤੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਸਵਰਗ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ।
भूपति को सुर लोक पठायो ॥
ਸਕਲਪ੍ਰਜਾਕੋਲੋਥਿਦਿਖਾਈ॥
ਸਾਰੀ ਪ੍ਰਜਾ ਨੂੰ (ਰਾਜੇ ਦੀ) ਲੋਥ ਵਿਖਾਈ
सकल प्रजा को लोथि दिखाई ॥
ਦੇਸਮਿਤ੍ਰਕੀਫੇਰਿਦੁਹਾਈ੧੪॥॥
ਅਤੇ ਦੇਸ ਵਿਚ ਮਿਤਰ ਦੀ ਦੁਹਾਈ ਫਿਰਾ ਦਿੱਤੀ ॥੧੪॥
देस मित्र की फेरि दुहाई ॥१४॥
ਭੇਵਪ੍ਰਜਾਕਿਨਹੂੰਨਪਛਾਨਾ॥
ਪ੍ਰਜਾ ਨੇ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੀ ਭੇਦ ਨੂੰ ਨਾ ਸਮਝਿਆ
भेव प्रजा किनहूं न पछाना ॥
ਕਿਹਬਿਧਿਹਨਾਹਮਾਰਾਰਾਨਾ॥
ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਸਾਡਾ ਰਾਜਾ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਹੈ?
किह बिधि हना हमारा राना ॥
ਕਿਹਛਲਸੋਜੁਗਿਯਨਕੋਘਾਯੋ॥
ਕਿਸ ਛਲ ਨਾਲ ਜੋਗੀਆਂ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ
किह छल सो जुगियन को घायो ॥
ਮਿਤ੍ਰਸੀਸਪਰਛਤ੍ਰਫਿਰਾਯੋ੧੫॥॥
ਅਤੇ (ਕਿਵੇਂ) ਮਿਤਰ ਦੇ ਸਿਰ ਉਤੇ ਛਤ੍ਰ ਝੁਲਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ? ॥੧੫॥
मित्र सीस पर छत्र फिरायो ॥१५॥
GURBANI.WORLD