ਦੁਰਮਤਿ ਬਾਧਾ ਸਰਪਨਿ ਖਾਧਾ ॥

ਰਾਗੁ ਰਾਮਕਲੀ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਅੰਗ 939
ਕਿਸੇ ਵੀ ਗੁਰਬਾਣੀ ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਮਹਾਨ ਕੋਸ਼ ਅਰਥ ਵੇਖੋ
LINE 01
ਦੁਰਮਤਿਬਾਧਾਸਰਪਨਿਖਾਧਾ
(ਉੱਤਰ:) (ਇਹ ਜੀਵ) ਭੈੜੀ ਮੱਤ ਵਿਚ (ਇਉਂ) ਬੱਝਾ ਪਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸਪਣੀ (ਮਾਇਆ ਇਸ ਨੂੰ) ਖਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ (ਤੇ ਇਹਨਾਂ ਚਸਕਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਇਸ ਦਾ ਨਿਕਲਣ ਨੂੰ ਜੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ);
Man is bound by evil-mindedness, and consumed by Maya, the serpent.
दुरमति बाधा सरपनि खाधा ॥
LINE 02
ਮਨਮੁਖਿਖੋਇਆਗੁਰਮੁਖਿਲਾਧਾ
ਮਨ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਲੱਗਣ ਵਾਲੇ ਨੇ (ਜੀਵਨ ਦਾ ਲਾਹਾ) ਗਵਾ ਲਿਆ ਹੈ, ਤੇ, ਗੁਰੂ ਦੇ ਹੁਕਮ ਵਿਚ ਤੁਰਨ ਵਾਲੇ ਨੇ ਖੱਟ ਲਿਆ ਹੈ।
The self-willed manmukh loses, and the Gurmukh gains.
मनमुखि खोइआ गुरमुखि लाधा ॥
LINE 03
ਸਤਿਗੁਰੁਮਿਲੈਅੰਧੇਰਾਜਾਇ
(ਮਾਇਆ ਦੇ ਚਸਕਿਆਂ ਦਾ) ਹਨੇਰਾ ਤਾਂ ਹੀ ਦੂਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੇ ਸਤਿਗੁਰੂ ਮਿਲ ਪਏ (ਭਾਵ, ਜੇ ਮਨੁੱਖ ਗੁਰੂ ਦੇ ਦੱਸੇ ਰਸਤੇ ਉਤੇ ਤੁਰਨ ਲੱਗ ਪਏ)।
Meeting the True Guru, darkness is dispelled.
सतिगुरु मिलै अंधेरा जाइ ॥
LINE 04
ਨਾਨਕਹਉਮੈਮੇਟਿਸਮਾਇ੧੫॥॥
ਹੇ ਨਾਨਕ! (ਮਨੁੱਖ) ਹਉਮੈ ਮਿਟਾ ਕੇ ਹੀ ਪ੍ਰਭੂ ਵਿਚ ਲੀਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ॥੧੫॥
O Nanak, eradicating egotism, one merges in the Lord. ||15||
नानक हउमै मेटि समाइ ॥१५॥
LINE 05
ਸੁੰਨਨਿਰੰਤਰਿਦੀਜੈਬੰਧੁ
(ਜੇ ਮਾਇਆ ਦੇ ਹੱਲਿਆਂ ਦੇ ਰਾਹ ਵਿਚ) ਇਕ-ਰਸ ਅਫੁਰ ਪਰਮਾਤਮਾ (ਦੀ ਯਾਦ) ਦਾ ਇਕ ਅਤੁੱਟ ਬੰਨਾ ਬਣਾ ਦੇਈਏ,
Focused deep within, in perfect absorption,
सुंन निरंतरि दीजै बंधु ॥
LINE 06
ਉਡੈਹੰਸਾਪੜੈਕੰਧੁ
(ਤਾਂ ਫਿਰ ਮਾਇਆ ਦੀ ਖ਼ਾਤਰ) ਮਨ ਭਟਕਦਾ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਸਰੀਰ ਭੀ ਛਿੱਜਦਾ ਨਹੀਂ (ਭਾਵ, ਸਰੀਰ ਦੀ ਸੱਤਿਆ ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ)।
the soul-swan does not fly away, and the body-wall does not collapse.
उडै न हंसा पड़ै न कंधु ॥
LINE 07
ਸਹਜਗੁਫਾਘਰੁਜਾਣੈਸਾਚਾ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸਹਜ-ਅਵਸਥਾ ਦੀ ਗੁਫ਼ਾ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਸਦਾ ਟਿਕੇ ਰਹਿਣ ਦਾ ਘਰ ਸਮਝ ਲਏ (ਭਾਵ, ਜਿਸ ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਮਨ ਸਦਾ ਅਡੋਲ ਰਹੇ),
Then, one knows that his true home is in the cave of intuitive poise.
सहज गुफा घरु जाणै साचा ॥
LINE 08
ਨਾਨਕਸਾਚੇਭਾਵੈਸਾਚਾ੧੬॥॥
ਹੇ ਨਾਨਕ! ਉਹ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਰੂਪ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਲੱਗਣ ਲਗ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ॥੧੬॥
O Nanak, the True Lord loves those who are truthful. ||16||
नानक साचे भावै साचा ॥१६॥
GURBANI.WORLD