ਚੌਪਈ॥
ਚੌਪਈ:
चौपई ॥
ਚੌਪਈ ॥
ਕਿਸੇ ਵੀ ਗੁਰਬਾਣੀ ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਮਹਾਨ ਕੋਸ਼ ਅਰਥ ਵੇਖੋ
ਇਹਬਿਧਿਤਹਾਭਯੋਸੰਗ੍ਰਾਮਾ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਉਥੇ ਘਮਸਾਨ ਯੁੱਧ ਹੋਇਆ
इह बिधि तहा भयो संग्रामा ॥
ਨਿਰਖਤਦੇਵਦਾਨਵੀਬਾਮਾ॥
ਜਿਸ ਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਦੈਂਤਾਂ ਦੀਆਂ ਇਸਤਰੀਆਂ ਵੇਖ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।
निरखत देव दानवी बामा ॥
ਕੇਤਿਕਕਰੀਕਰਨਬਿਨੁਭਏ॥
ਕਿਤਨੇ ਹੀ ਹਾਥੀ ਬਿਨਾ ਕੰਨਾਂ ਦੇ ਹੋ ਗਏ
केतिक करी करन बिनु भए ॥
ਪ੍ਰਾਪਤਦੁਸਟਨਿਧਨਕਹਗਏ੧੪੩॥॥
ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਟ ਲੋਗ ਮ੍ਰਿਤੂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਗਏ ॥੧੪੩॥
प्रापत दुसट निधन कह गए ॥१४३॥
ਮਾਰਹਿਮਾਰਿਮਹਾਸੂਰਕੂਕਹਿ॥
ਮਹਾਨ ਸੂਰਮੇ 'ਮਾਰੋ' 'ਮਾਰੋ' ਕੂਕ ਰਹੇ ਸਨ
मारहि मारि महा सूर कूकहि ॥
ਕਾਢਿਕਾਢਿਦਾਤਨਕਹਢੂਕਹਿ॥
ਅਤੇ ਦੰਦ ਕਢ ਕਢ ਕੇ ਢੁਕ ਰਹੇ ਸਨ।
काढि काढि दातन कह ढूकहि ॥
ਬਾਜਹਿਢੋਲਮ੍ਰਿਦੰਗਨਗਾਰੇ॥
ਢੋਲ, ਮ੍ਰਿਦੰਗ, ਜੰਗ,
बाजहि ढोल म्रिदंग नगारे ॥
ਜੰਗਮਚੰਗਉਪੰਗਜੁਝਾਰੇ੧੪੪॥॥
ਮਚੰਗ, ਉਪੰਗ ਅਤੇ ਜੰਗੀ ਨਗਾਰੇ ਵਜ ਰਹੇ ਸਨ ॥੧੪੪॥
जंग मचंग उपंग जुझारे ॥१४४॥
ਜਿਹਤਨਕਾਲਬਿਸਿਖਕੀਮਾਰੈ॥
ਜਿਸ ਦੇ ਸ਼ਰੀਰ ਉਤੇ ਕਾਲ ਬਾਣ ਮਾਰਦਾ ਸੀ,
जिह तन काल बिसिख की मारै ॥
ਤਾਕਹਤਹੀਚੂਰਕਰਿਡਾਰੈ॥
ਉਸ ਨੂੰ ਉਥੇ ਹੀ ਚੂਰ ਚੂਰ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਸੀ।
ता कह तही चूर करि डारै ॥
ਜਾਕਰਕੋਪਿਕ੍ਰਿਪਾਨਪ੍ਰਹਾਰਤ॥
ਜਿਸ ਉਤੇ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋ ਕੇ ਤਲਵਾਰ ਦਾ ਵਾਰ ਕਰਦਾ ਸੀ,
जा कर कोपि क्रिपान प्रहारत ॥
ਤਿਹਕਾਮੂੰਡਕਾਟਿਹੀਡਾਰਤ੧੪੫॥॥
ਉਸ ਦਾ ਸਿਰ ਹੀ ਕਟ ਸੁਟਦਾ ਸੀ ॥੧੪੫॥
तिह का मूंड काटि ही डारत ॥१४५॥
ਇਹਬਿਧਿਭਯੋਭਯਾਨਕਜੁਧਾ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਭਿਆਨਕ ਯੁੱਧ ਹੋਇਆ।
इह बिधि भयो भयानक जुधा ॥
ਉਪਜਾਕਛੁਕਕਾਲਕੇਕ੍ਰਧਾ॥
ਕਾਲ ਨੂੰ ਵੀ ਕੁਝ ਕੁ ਕ੍ਰੋਧ ਹੋ ਗਿਆ।
उपजा कछुक काल के क्रधा ॥
ਕੇਸਨਤੇਗਹਿਅਸੁਰਪਛਾਰੇ॥
(ਉਸ ਨੇ) ਦੈਂਤਾਂ ਨੂੰ ਵਾਲਾਂ ਤੋਂ ਪਕੜ ਕੇ ਪਛਾੜ ਸੁਟਿਆ
केसन ते गहि असुर पछारे ॥
ਕਾਢਿਕ੍ਰਿਪਾਨਏਕਹਨਿਡਾਰੇ੧੪੬॥॥
ਅਤੇ ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਕਢ ਕੇ ਮਾਰ ਸੁਟਿਆ ॥੧੪੬॥
काढि क्रिपान एक हनि डारे ॥१४६॥
ਮਾਰੇਅਧਿਕਤਾਹਿਦਾਨਵਰਨ॥
ਉਥੇ ਰਣ-ਭੂਮੀ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦੈਂਤ ਮਾਰੇ ਗਏ।
मारे अधिक ताहि दानव रन ॥
ਟੂਕਟੂਕਹ੍ਵੈਗੇਤਿਨਕੇਤਨ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤਨ ਟੁਕੜੇ ਟੁਕੜੇ ਹੋ ਗਏ।
टूक टूक ह्वैगे तिन के तन ॥
ਤਊਮਾਰਹੀਮਾਰਿਪੁਕਾਰਤ॥
ਫਿਰ ਵੀ ਉਹ 'ਮਾਰੋ ਮਾਰੋ' ਪੁਕਾਰ ਰਹੇ ਸਨ।
तऊ मार ही मारि पुकारत ॥
ਪਾਛੇਪਾਵਏਕਨਹਿਡਾਰਤ੧੪੭॥॥
ਇਕ ਪੈਰ ਵੀ ਪਿਛੇ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਸਨ ॥੧੪੭॥
पाछे पाव एक नहि डारत ॥१४७॥
ਕੇਤਿਕਘੂਮਿਗਿਰਤਹੈਘਾਇਲ॥
ਕਈ ਘਾਇਲ ਘੁਮੇਰੀ ਖਾ ਕੇ ਡਿਗ ਰਹੇ ਸਨ
केतिक घूमि गिरत है घाइल ॥
ਪਰਤਭਏਭੂਤਰਹ੍ਵੈਹਾਇਲ॥
ਅਤੇ ਡਰਾਉਣੀਆਂ ਸ਼ਕਲਾਂ ਵਾਲੇ ('ਹਾਇਲ') ਬਣ ਕੇ ਧਰਤੀ ਉਤੇ ਡਿਗ ਰਹੇ ਸਨ।
परत भए भू तर ह्वै हाइल ॥
ਤਊਜੁਧਕੋਤ੍ਯਾਗਿਨਭਜਹੀ॥
(ਫਿਰ ਵੀ) ਉਹ ਯੁੱਧ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਕੇ ਤਦ ਤਕ ਨਾ ਭਜਦੇ ਸਨ,
तऊ जुध को त्यागि न भजही ॥
ਜਬਲਗਿਦੁਸਟਪ੍ਰਾਨਨਹਿਤਜਹੀ੧੪੮॥॥
ਜਦ ਤਕ ਦੁਸ਼ਟ ਪ੍ਰਾਣ ਨਹੀਂ ਛਡਦੇ ਸਨ ॥੧੪੮॥
जब लगि दुसट प्रान नहि तजही ॥१४८॥
ਗੁਰਜਗੋਫਨੈਕਿਤਕਸੰਭਾਰੈ॥
ਕਿਤਨਿਆਂ ਨੇ ਗੁਰਜ ਅਤੇ ਗੋਫਨੇ ਸੰਭਾਲੇ ਹੋਏ ਸਨ।
गुरज गोफनै कितक संभारै ॥
ਕੇਤਿਕਕਸਿਕਸਿਬਾਨਪ੍ਰਹਾਰੈ॥
ਕਿਤਨੇ ਕਸ ਕਸ ਕੇ ਬਾਣ ਚਲਾ ਰਹੇ ਸਨ।
केतिक कसि कसि बान प्रहारै ॥
ਕਿਤੇਤਮਕਿਰਨਤੁਰੀਨਚਾਵੈ॥
ਕਿਤਨੇ ਆਕੜ ਕੇ ਰਣ ਵਿਚ ਘੋੜੇ ਨਚਾ ਰਹੇ ਸਨ।
किते तमकि रन तुरी नचावै ॥
ਚਟਪਟਸੁਭਟਜੂਝਿਰਨਜਾਵੈ੧੪੯॥॥
ਕਿਤਨੇ ਸੂਰਮੇ ਝਟ ਪਟ ਰਣ-ਭੂਮੀ ਵਿਚ ਜੂਝ ਰਹੇ ਸਨ ॥੧੪੯॥
चटपट सुभट जूझि रन जावै ॥१४९॥
ਕਿਤਕਤਮਕਿਰਨਤੁਰੀਨਚਾਵਤ॥
ਕਿਤਨੇ ਹੀ ਐਂਠ ਕੇ ਰਣ-ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਘੋੜੇ ਨਚਾ ਰਹੇ ਸਨ
कितक तमकि रन तुरी नचावत ॥
ਮਾਰਿਮਾਰਿਧੁਨਿਕਿਤਕਉਘਾਵਤ॥
ਅਤੇ ਕਿਤਨੇ ਹੀ 'ਮਾਰੋ ਮਾਰੋ' ਦੀ ਧੁਨ ਨਾਲ ਗਰਜ ਰਹੇ ਸਨ।
मारि मारि धुनि कितक उघावत ॥
ਮੰਡਹਿਮਹਾਕਾਲਸੌਜੁਧਾ॥
(ਉਹ) ਮਨ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਕ੍ਰੋਧਵਾਨ ਹੋ ਕੇ
मंडहि महा काल सौ जुधा ॥
ਹ੍ਵੈਹ੍ਵੈਅਧਿਕਚਿਤਮਹਿਕ੍ਰੁਧਾ੧੫੦॥॥
ਮਹਾ ਕਾਲ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਕਰਦੇ ਸਨ ॥੧੫੦॥
ह्वै ह्वै अधिक चित महि क्रुधा ॥१५०॥
ਜੇਤਿਕਸੁਭਟਕੋਪਿਕਰਿਆਏ॥
ਜਿਤਨੇ ਵੀ ਸੂਰਮੇ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋ ਕੇ (ਅਗੇ) ਆਏ,
जेतिक सुभट कोपि करि आए ॥
ਮਹਾਕਾਲਤੇਤੇਈਖਪਾਏ॥
ਮਹਾ ਕਾਲ ਨੇ ਉਤਨੇ ਹੀ ਖਪਾ ਦਿੱਤੇ।
महा काल तेते ई खपाए ॥
ਤਿਨਕੋਮੇਦਮਾਸਭੂਅਪਰਾ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਿਝ ਅਤੇ ਮਾਸ ਧਰਤੀ ਉਤੇ ਡਿਗਿਆ।
तिन को मेद मास भूअ परा ॥
ਬਹੁਅਸੁਰਨਤਾਤੇਬਪੁਧਰਾ੧੫੧॥॥
ਉਸ ਤੋਂ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੈਂਤਾਂ ਨੇ ਸ਼ਰੀਰ ਧਾਰਨ ਕਰ ਲਏ ॥੧੫੧॥
बहु असुरन ता ते बपु धरा ॥१५१॥
ਮਹਾਕਾਲਤੇਦਏਖਪਾਇ॥
ਮਹਾ ਕਾਲ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖਪਾ ਦਿੱਤਾ
महा काल ते दए खपाइ ॥
ਸ੍ਰੋਨਤਸੋਪ੍ਰਿਥਵੀਰਹੀਛਾਇ॥
ਅਤੇ ਲਹੂ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਰੰਗੀ ਗਈ।
स्रोनत सो प्रिथवी रही छाइ ॥
ਤਿਹਤੇਅਮਿਤਅਸੁਰਉਠਿਢੂਕੇ॥
ਉਸ ਤੋਂ ਹੋਰ ਬੇਸ਼ੁਮਾਰ ਦੈਂਤ ਉਠ ਕੇ ਆ ਢੁਕੇ
तिह ते अमित असुर उठि ढूके ॥
ਮਾਰਹਿਮਾਰਿਦਸੌਦਿਸਿਕੂਕੇ੧੫੨॥॥
ਅਤੇ ਦਸਾਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿਚ 'ਮਾਰੋ ਮਾਰੋ' ਕੂਕਣ ਲਗੇ ॥੧੫੨॥
मारहि मारि दसौ दिसि कूके ॥१५२॥
ਕੇਤਿਕਕੀਬਾਹਨਕਟਿਡਾਰਾ॥
ਕਿਤਨਿਆਂ ਦੀਆਂ ਬਾਂਹਵਾਂ ਕਟ ਦਿੱਤੀਆਂ
केतिक की बाहन कटि डारा ॥
ਕਰੇਰੁੰਡਬਿਨੁਮੁੰਡਹਜਾਰਾ॥
ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਧੜ ਸਿਰਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਕਰ ਦਿੱਤੇ।
करे रुंड बिनु मुंड हजारा ॥
ਕੇਤਿਕਚੀਰਅਧੌਅਧਡਾਰੇ॥
ਕਿਤਨੇ ਹੀ ਅਧੋ ਅਧ ਚੀਰ ਸੁਟੇ।
केतिक चीर अधौ अध डारे ॥
ਨਾਚਤਭੂਤਪ੍ਰੇਤਮਤਵਾਰੇ੧੫੩॥॥
ਭੂਤ ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਤ ਮਤਵਾਲੇ ਹੋ ਕੇ ਨਚਣ ਲਗ ਗਏ ॥੧੫੩॥
नाचत भूत प्रेत मतवारे ॥१५३॥
ਜੇਤਿਨਕੇਸਿਰਿਬਹੀਕ੍ਰਿਪਾਨੈ॥
ਜਿਤਨਿਆਂ ਦੇ ਸਿਰ ਉਤੇ ਕ੍ਰਿਪਾਨਾਂ ਚਲੀਆਂ ਸਨ,
जे तिन के सिरि बही क्रिपानै ॥
ਅਰਧਅਰਧਹ੍ਵੈਜੂਝੇਜ੍ਵਾਨੈ॥
ਉਹ ਜਵਾਨ ਅੱਧੇ ਅੱਧੇ ਹੋ ਕੇ ਮਾਰੇ ਗਏ।
अरध अरध ह्वै जूझे ज्वानै ॥
ਗਜਬਾਜੀਲੋਟਤਕਹੂੰਭੂਪਰ॥
ਕਿਤੇ ਘੋੜੇ ਅਤੇ ਹਾਥੀ ਧਰਤੀ ਉਤੇ ਲੋਟ ਪੋਟ ਹੋ ਰਹੇ ਸਨ
गज बाजी लोटत कहूं भू पर ॥
ਸੁੰਭਨਸਬਦਸੁਨਾਅਵਨੀਤਰ੧੫੪॥॥
ਅਤੇ ਸੁੰਮਾਂ (ਖੁਰਾਂ) ਦੇ ਵਜਣ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਧਰਤੀ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਸੁਣੀਂਦੀ ਸੀ ॥੧੫੪॥
सुंभन सबद सुना अवनी तर ॥१५४॥
ਗਿਰਿਗਿਰਿਪਰੇਕਹੂੰਘਾਯਲਰਨ॥
ਰਣ-ਭੂਮੀ ਵਿਚ ਕਿਤੇ (ਸੂਰਮੇ) ਘਾਇਲ ਹੋ ਕੇ ਡਿਗ ਰਹੇ ਸਨ।
गिरि गिरि परे कहूं घायल रन ॥
ਭਾਜਿਚਲੇਕਈਹੋਇਬਿਮਨਮਨ॥
ਕਈ ਬੇਮਨੇ ਹੋ ਕੇ (ਰਣ ਵਿਚੋਂ) ਭਜ ਚਲੇ ਸਨ।
भाजि चले कई होइ बिमन मन ॥
ਝਮਕਤਕਹੀਅਸਿਨਕੀਧਾਰਾ॥
ਕਿਤੇ ਤਲਵਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਂ ਚਮਕ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।
झमकत कही असिन की धारा ॥
ਭਭਕਤਰੁੰਡਮੁੰਡਬਿਕਰਾਰਾ੧੫੫॥॥
(ਕਿਤੇ) ਭਿਆਨਕ ਰੁੰਡ ਅਤੇ ਮੁੰਡ ਭਕ ਭਕ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ ॥੧੫੫॥
भभकत रुंड मुंड बिकरारा ॥१५५॥
GURBANI.WORLD