ਪਉੜੀ੪
पउड़ी ४
ਪਉੜੀ ੪
ਕਿਸੇ ਵੀ ਗੁਰਬਾਣੀ ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਮਹਾਨ ਕੋਸ਼ ਅਰਥ ਵੇਖੋ
ਸਚਾਸਿਰਜਣਿਹਾਰੁਸਚਿਸਮਾਇਆ।
(ਜਗਤ ਦਾ) ਰਚਣਹਾਰਾ ਸੱਚਾ ਹੈ ਅਰ ਸੱਚ ਰੂਪ ਹੋਕੇ (ਰਚਨਾ ਵਿਖੇ) ਸਮਾਇ ਰਿਹਾ ਹੈ (ਯਥਾ: “ਆਪਿ ਸਤਿ ਕੀਆ ਸਭੁ ਸਤਿ॥ ਤਿਸੁ ਪ੍ਰਭ ਤੇ ਸਗਲੀ ਉਤਪਤਿ॥ “)
The true Creator as the Truth is pervading one and all.
सचा सिरजणिहारु सचि समाइआ ।
ਸਚਹੁਪਉਣੁਉਪਾਇਘਟਿਘਟਿਛਾਇਆ।
ਸੱਚ ਥੋਂ ਵਾਯੂ ਬਣਾਇਆ ਜੋ ਘਟਾਂ ਘਟਾਂ ਵਿਖੇ (ਪ੍ਰਾਣ ਰੂਪ ਹੋਕੇ) ਛਾਇ ਰਿਹਾ ਹੈ।
Out of Truth He created air and (in the form of vital air) is residing in all
सचहु पउणु उपाइ घटि घटि छाइआ ।
ਪਵਣਹੁਪਾਣੀਸਾਜਿਸੀਸੁਨਿਵਾਇਆ।
ਪੌਣ ਥੋਂ ਜਲ ਬਣਾਇਆ। (ਜਲ ਨੇ) ਸੀਸ ਨਿਵਾ ਦਿਤਾ। (ਯਥਾ:-”ਸਾਚੇ ਤੇ ਪਵਨਾ ਭਇਆ ਪਵਨੈ ਤੇ ਜਲੁ ਹੋਇ॥ ਜਲ ਤੇ ਤ੍ਰਿਭਵਣੁ ਸਾਜਿਆ ਘਟਿ ਘਟਿ ਜੋਤਿ ਸਮੋਇ॥ “)
From air was created water which always remains humble i.e. it. always moves down wards.
पवणहु पाणी साजि सीसु निवाइआ ।
ਤੁਲਹਾਧਰਤਿਬਣਾਇਨੀਰਤਰਾਇਆ।
(ਪਾਣੀ ਦੇ ਟਿਕਣ ਲਈ ਧਰਤੀ ਦੀ ਲੋੜ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਪਾਣੀ ਅਰ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ਾਂ ਲਈ) ਆਸਰਾ ਰੂਪ ਧਰਤ ਬਣਾਈ, (ਤੇ) ਪਾਣੀ (ਸਾਰੇ, ਉਸ ਉਤੇ) ਤਾਰਿਆ। (ਤਾਰਿਆ ਦਾ ਭਾਵ ਇਹ ਕਿ ਪਾਣੀ ਨੀਵਾਂ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ ਕਿ ਭਾਰੀ ਧਰਤ ਵਿਚ ਡੁਬ ਜਾਂਦਾ, ਤੇ ਹੁੰਦਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਧਰਤੀ ਪਾਣੀ ਜਦ ਕੱਠੇ ਹੋਣ ਤਦ ਪਾਣੀ ਤਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਈ ਸ
Earth as a raft is made to float on water.
तुलहा धरति बणाइ नीर तराइआ ।
ਨੀਰਹੁਉਪਜੀਅਗਿਵਣਖੰਡੁਛਾਇਆ।
ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਅੱਗ ਪੈਦਾ ਹੋਈ, ਜੋ ('ਖੰਡ') ਮਹਾਂ ਦੀਪ (ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪਰ ਬਨ ਛਾ ਗਏ। ਭਾਵ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਵਿਚ ਬੜਵਾ ਅਗਨੀ ਦੇ ਬਲ ਨਾਲ ਬੜੇ ਬੜੇ ਮਹਾਂ ਦੀਪ ਬਣ ਗਏ ਜੋ ਫੇਰ ਪਾਣੀ ਕਰ ਕੇ ਹੀ ਬਨਾ ਨਾਲ ਛਾ ਗਏ। ਨੀਰ ਤੋਂ ਅੱਗ ਉਪਜਣ ਦਾ ਭਾਵ ਬੜਵਾ ਅਗਨੀ ਹੈ, ਯਾ ਸ਼ਾਇਦ ਇਹ ਭਾਵ ਹੋਵੇ ਕਿ ਪਾਣੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੋ ਪਦਾਰਥਾਂ ਤੋਂ ਬਣਦ
From water emerged fire which spread throughout the whole vegetation.
नीरहु उपजी अगि वणखंडु छाइआ ।
ਅਗੀਹੋਦੀਬਿਰਖੁਸੁਫਲਫਲਾਇਆ।
(ਇਸ ਤੋਂ) ਅਗੋਂ (ਫੇਰ) ਚੰਗੇ ਫਲਾਂ (ਨਾਲ) ਫਲਨ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਿਛ ਹੋਏ।
By virtue of this very fire (heat) the trees became. full of fruits
अगी होदी बिरखु सुफल फलाइआ ।
ਪਉਣੁਪਾਣੀਬੈਸੰਤਰੁਮੇਲਿਮਿਲਾਇਆ।
(ਏਹ ਸਭ ਕੁਝ) ਪੌਣ ਪਾਣੀ ਤੇ ਬੈਸੰਤਰ ਦਾ ਮੇਲ ਮਿਲਾਯਾ ਹੈ (ਇਹ ਜੋ ਤ੍ਰਿਭਵਣ ਨਜ਼ਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ)।
In this way, air, water and fire were integrated under the order of that primaeval Lord
पउणु पाणी बैसंतरु मेलि मिलाइआ ।
ਆਦਿਪੁਰਖੁਆਦੇਸੁਖੇਲੁਰਚਾਇਆ੪।।
(ਉਸ) ਆਦਿ ਪੁਰਖ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ (ਜਿਸ ਨੇ) ਖੇਲ ਰਚਾਇਆ ਹੈ।
And thus was this game of creation arranged.
आदि पुरखु आदेसु खेलु रचाइआ ।४।
GURBANI.WORLD